اگر یکی از طرفین قرارداد آن را فسخ کند، آثار حقوقی این اقدام به نوع قرارداد، شرایط مندرج در آن و دلیل فسخ بستگی دارد. در واقع، فسخ قرارداد به معنای پایان دادن به رابطه قراردادی با استفاده از حق قانونی یا قراردادی است؛ بنابراین، هیچیک از طرفین نمیتواند صرفاً به دلیل پشیمانی یا تغییر نظر، قرارداد را یکطرفه فسخ کند، مگر اینکه چنین حقی بر اساس قانون یا توافق طرفین برای او وجود داشته باشد. برای مثال، اگر در قرارداد شرط شده باشد که خریدار در صورت انجام نشدن تعهدات فروشنده بتواند قرارداد را فسخ کند، با تحقق شرایط مقرر میتواند از این حق استفاده کند. در مقابل، اگر شخصی بدون داشتن حق فسخ، قرارداد را بهصورت یکطرفه برهم بزند، این اقدام لزوماً قرارداد را از نظر قانونی منحل نمیکند و ممکن است مسئولیتهایی برای او به همراه داشته باشد.
در صورت فسخ معتبر قرارداد، تعهدات قراردادی طرفین با توجه به ماهیت قرارداد و آثار قانونی فسخ بررسی میشود. برای نمونه، در برخی معاملات ممکن است لازم باشد وجه پرداختشده به خریدار بازگردانده شود و مال مورد معامله نیز به فروشنده مسترد شود. همچنین اگر فسخ غیرمجاز موجب ورود خسارت به طرف مقابل شده باشد، امکان مطالبه خسارت با توجه به شرایط پرونده و مقررات قانونی وجود دارد. بر اساس ماده ۲۱۹ قانون مدنی، قراردادهایی که مطابق قانون منعقد شدهاند، برای طرفین لازمالاتباع هستند، مگر اینکه با توافق طرفین اقاله شوند یا به علت قانونی فسخ شوند. به همین دلیل، پیش از اعلام فسخ بهتر است مفاد قرارداد، شروط مربوط به انحلال و مدارک موجود بهدقت بررسی شوند. اگر درباره حق فسخ، نحوه اعلام آن یا مطالبه خسارت ناشی از برهم خوردن قرارداد سؤال دارید، میتوانید برای دریافت راهنمایی و بررسی شرایط پرونده با مجموعه حقوقی مسترداد از طریق شماره ۰۹۲۲۲۹۲۲۹۰۹ تماس بگیرید تا پیش از هر اقدام، جوانب حقوقی موضوع را بهتر بشناسید.